مدیریت زمان در استفاده از رسانه‌ها دیگر یک انتخاب نیست؛ بلکه ضرورتی برای حفظ کیفیت زندگی و سلامت روان است. نبود این مهارت، بهره‌وری افراد را کاهش می‌دهد، آنان را از اهداف شخصی و شغلی دور می‌کند و باعث اختلال در روابط خانوادگی می‌شود. در بسیاری از خانه‌ها، غرق‌شدن در شبکه‌های اجتماعی، گفت‌وگوهای خانوادگی را کاهش داده و فاصله عاطفی میان اعضا را افزایش داده است.

استفاده مداوم از رسانه‌ها، به‌ویژه در ساعات پایانی شب، می‌تواند به بی‌خوابی، خستگی ذهنی و اضطراب منجر شود. نوجوانان و جوانان بیش از دیگران در معرض این آسیب‌ها قرار دارند. مقایسه‌های ناسالم در فضای مجازی، تصویر نادرستی از واقعیت ایجاد می‌کند و باعث کاهش اعتمادبه‌نفس می‌شود. فشار روانی ناشی از دیده‌شدن یا تأیید نگرفتن در شبکه‌های اجتماعی نیز از دیگر پیامدهای استفاده کنترل‌نشده است.

اولین گام برای مدیریت زمان در استفاده از رسانه‌ها، شناخت الگوی مصرف شخصی است. بسیاری از افراد نمی‌دانند روزانه چه مقدار از وقت خود را صرف شبکه‌های اجتماعی یا تماشای ویدئو می‌کنند. با استفاده از ابزارهای دیجیتال کنترل زمان یا حتی یادداشت روزانه، می‌توان به آگاهی از میزان و نوع مصرف رسید. این آگاهی، زمینه تصمیم‌گیری آگاهانه‌تر را فراهم می‌کند.

بدون هدف، استفاده از رسانه‌ها به فعالیتی زمان‌بر و بی‌ثمر تبدیل می‌شود. بهتر است پیش از ورود به شبکه‌های اجتماعی یا رسانه‌های خبری، هدف مشخصی تعیین شود؛ مثلاً یادگیری یک مهارت، مطالعه اخبار یا ارتباط با دوستان. تعیین زمان مشخص برای هر فعالیت و پایبندی به آن، کلید مدیریت مؤثر زمان است.

در خانواده‌ها، والدین نخستین الگوی رفتاری فرزندان هستند. اگر والدین خود به مصرف آگاهانه و محدود از رسانه‌ها پایبند باشند، فرزندان نیز این الگو را می‌آموزند. گفتگوی خانوادگی درباره مزایا و آسیب‌های رسانه، تعیین قوانین مشترک برای استفاده از تلفن همراه، و انجام فعالیت‌های خانوادگی بدون حضور رسانه، از روش‌های مؤثر در تقویت مهارت مدیریت زمان است.

مدیریت زمان در استفاده از رسانه‌ها به معنای کنارگذاشتن کامل آن‌ها نیست، بلکه باید به شکلی هدفمند و آگاهانه از آن‌ها بهره برد. رسانه‌ها می‌توانند منبعی برای رشد فکری، افزایش مهارت‌ها و تقویت ارتباطات انسانی باشند، به شرطی که مصرف آن‌ها کنترل‌شده باشد. تعادل و خودکنترلی دو کلید طلایی برای حفظ کیفیت زندگی در عصر دیجیتال‌اند.

سواد رسانه‌ای یعنی توانایی فهم، تحلیل و انتخاب در برابر پیام‌های رسانه‌ای. وقتی این سواد بامهارت مدیریت زمان همراه می‌شود، فرد نه‌تنها از آسیب‌های فضای مجازی در امان می‌ماند، بلکه می‌تواند از رسانه به‌عنوان ابزاری برای رشد، آموزش و آرامش بهره گیرد. در نهایت، انتخاب با ماست که رسانه را در خدمت زندگی قرار دهیم یا زندگی را در خدمت رسانه بگذاریم.